NIEUWE RANGLIJSTAANPAK UNIEK VOOR NEDERLAND

Keuzegids helpt bij zoektocht naar de beste opleidingen

5 december 2008 – De kwaliteit van het Nederlandse hoger onderwijs is verschraald geraakt. Om ambitieuze aanstaande studenten te helpen toch de speld in de hooiberg te vinden, komt de Keuzegids Hoger Onderwijs dit jaar per studierichting met een heldere ranglijst. Daarin worden de beste opleidingen duidelijker dan ooit in het zonnetje gezet. Dwars op alle studies scoren de Wageningse Universiteit en de Christelijke Hogeschool Ede het hoogst. Maar de nadruk in de gids ligt op de vergelijking per studierichting.

De nieuwe ranglijsten zijn een Sinterklaascadeau van de Stichting HOP, samensteller en uitgever van de Keuzegids, aan het hoger onderwijs – en vooral aan toekomstige studenten bij universiteiten en hogescholen.

Bij het opstellen van de ranglijsten is een aanpak gevolgd die in het Nederland hoger onderwijs nog niet eerder vertoond is. Kwaliteits- en prestatiegegevens over ruim 1500 bachelor-opleidingen zijn bijeengebracht in één uniforme opzet. Per vakgebied worden deze gegevens gepresenteerd in een overzichtelijke vergelijkingstabel. Elke opleiding krijgt op grond van tien criteria een totaalscore; deze vormt de basis van de ranking.

Uniek in Nederland

Een dergelijke gewogen multicriteria ranking van HBO- en WO-opleidingen was er in Nederland nog niet:

• De Keuzegids zelf bevatte voorheen aparte presentaties van studentenoordelen, studietempocijfers en deskundigenoordelen; deze werden niet gebundeld tot één ranglijst. Nu zijn deze gegevens juist wel gebundeld.
• De website Studiekeuze123 presenteert wel een groot aantal gegevens van opleidingen, maar bevat geen wegingsmethodiek om tot een ranking te komen. (Zie ook analyse Studiekeuze123, per 8 december)
• In buitenlandse rankings, zoals die van de Times Higher Education, is multicriteria ranking al langer gemeengoed. De gidsredactie heeft zich door deze voorbeelden laten inspireren, met behoud van eigen eisen aan betrouwbaarheid en zorgvuldigheid.

De uitblinkers

In de Keuzegids zelf ligt de nadruk op de kwaliteit van opleidingen. Want voor iemand die psychologie wil gaan studeren, is het vooral belangrijk waar de beste psychologie-opleiding te vinden is. Hoe goed datzelfde instituut is in economie of rechten, is van minder belang. Om dezelfde reden is het voor iemand die rechten wil studeren, niet per se belangrijk dat de beste rechtstudie maar 62 punten scoort op een schaal van 100 – terwijl er andere studies zijn waar de top veel hoger uitkomt. Wil je echt jurist worden, dan telt dat laatste niet.

Om toch een beeld te geven van de absolute top in het hoger onderwijs, is voorin de gids een tabel opgenomen die een overzicht geeft van de opleidingen die echt uitblinken in de Keuzegidsranking. En ondanks alle klaagverhalen over het onderwijs: uitblinkers blijken er wel degelijk te zijn!

Uitblinkende opleidingen HBO

In het HBO wordt de lijst aangevoerd door de managementopleiding van het particuliere Instituut voor de Autobranche (IVA) in Driebergen, samen met de biomedische laboratorium-opleiding van Saxion in Deventer. Beide behalen 96 punten; ze blinken uit dankzij kleinschalig, intensief onderwijs en een zeer gunstig studentenoordeel over zowel de inhoud als de organisatie van het onderwijs. Deventer scoort bovendien zeer hoog met de faciliteiten, en het IVA krijgt een gunstig oordeel van externe deskundigen.

Andere toppers zijn de opleiding film en televisie van de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten, Personeel en Arbeid (P&A) in Ede, twee zelfstandige pabo’s in Zwolle en Zeist en de nog jonge opleiding game architecture and design van NHTV in Breda.

 
Beste WO-opleidingen

Bij de universiteiten steekt vooral de kleine Wageningse opleiding agrotechnologie ver boven het maaiveld uit. Ook hier gaan een intensief programma en een zeer hoge waardering van studenten hand in hand. Opvallend is dat Wageningen, met de opleidingen biologie en plantenwetenschappen, nog twee plaatsen in de top-5 bezet. De andere twee zijn bestemd voor scheikunde in Nijmegen en geneeskunde in Groningen.

Beste instellingen

De Keuzegids 2009 bevat zelf geen overkoepelende ranglijst van beste universiteiten en hogescholen. De redactie wil de aanstaande student zo stimuleren om vooral binnen de eigen favoriete studie(s) naar de kwaliteitsverschillen te kijken.

Voor instellingsbesturen, media en beleidsmakers is het toch de vraag of er instellingen zijn die, dwars op de studierichtingen, gemiddeld de beste kwaliteitsbeoordeling krijgen. Die vraag wordt beantwoord in een aparte rubriek met de top-instituten.

• In het WO staan de twee kleinste universiteiten, Wageningen en de Open Universiteit, op plaats 1 en 2. Van de algemene universiteiten is Maastricht weer de beste, en van de zes grote klassieke instellingen heeft Nijmegen een kleine voorsprong op de concurrentie.
• In het HBO staat de Christelijke Hogeschool Ede overtuigend aan top, gevolgd door de Gereformeerde Hogeschool in Zwolle. Ook hier zijn kleinschaligheid, een goede binding met studenten, en daardoor een hoog succespercentage, belangrijke troeven. Van de grote hogescholen doet Avans in Brabant het het beste. Tweede is de Haagse Hogeschool, op de voet gevolgd door een gedeelde derde plek voor Hogeschool Zuyd en Windesheim in Zwolle.

Meer over de Keuzegids

De Keuzegids Hoger Onderwijs Voltijd 2009 is samengesteld door een onafhankelijke redactie.
Naast kwaliteitsoordelen per studie bevat de gids ook beschrijvende informatie per vak, gegevens over toelatingseisen en arbeidsmarktkansen, plus prettig leesbare toelichting en adviezen.
Voorin de gids wordt ook handige informatie geboden over bijvoorbeeld studie en geld, over de kamermarkt en het studentenleven in verschillende steden, en over de selectieprocedures waarmee je te maken kunt krijgen.

De Keuzegids wordt uitgegeven als boek, maar ook op cd-rom. Beide uitgaven bevatten dezelfde informatie en zijn bestelbaar in onze webwinkel.