Keuzegids Hbo 2015 Online | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Hbo Toegepaste Psychologie

Doeners die denken

Samen met een kind dat gedragsproblemen heeft vul je een vragenlijst in en zo ondersteun je de therapeut. Of je voert gesprekken met medewerkers van een bedrijf dat bijna gaat fuseren. Je kijkt naar het gedrag van mensen op een praktische manier: wat gebeurt er en wat kan ik, of een gespecialiseerde deskundige, daaraan veranderen? Toegepast psychologen zijn geen wetenschappelijk onderzoekers, maar doeners die goed nadenken over wát ze doen.

Arbeidsmarkt

Met een diploma toegepaste psychologie kun je de hulpverlening in, maar je bent niet bevoegd te werken als zelfstandig therapeut. Ook kun je aan de slag als onderzoeker, loopbaanadviseur, mediator of consumentenvoorlichter. Dat lijken een hoop mogelijkheden, maar de praktijk laat zien dat het allemaal wat moeizaam gaat. Er is veel werkloosheid en de meeste banen zijn niet op hbo-niveau.

Locaties en toelating

Toegepaste psychologie kun je studeren aan zes reguliere hogescholen verspreid over het land. Daarnaast zijn er een paar particuliere aanbieders: deze opleidingen zijn wel door de overheid geaccrediteerd, maar worden niet door de overheid bekostigd en kunnen zelf een hoger collegegeld vragen. De particuliere instelling HBO Da Vinci Drechtsteden, voorheen een samenwerking met Saxion Next, biedt de opleiding tegen hoger collegegeld aan in Dordrecht en Webster University doet datzelfde in Leiden. Ondanks de naam is Webster overigens een hogeschool, geen universiteit. Andere particulieren zijn NTI, NCOI en LOI. Deze opleiders bieden overwegend afstandsonderwijs aan. Je leest er meer over in het deeltijdkatern achter in deze gids.

Met een mbo-diploma op niveau 4 mag je aan deze studie beginnen. Om met een havodiploma toegelaten te worden bij toegepaste psychologie moet je op de havo examen in wiskunde hebben gedaan. Hanze, HAN, HL en HvA hebben een numerus fixus ingesteld en selecteren hun studenten. Ook Fontys heeft een beperkt aantal plekken, maar bepaalt via loting wie mag beginnen.

De opleiding

Het gedrag van de mens staat bij psychologie centraal – en natuurlijk de onderliggende processen in je hoofd die dat gedrag bepalen. De opleidingen zijn erg toepassingsgericht. Op het rooster vind je psychologievakken zoals sociale, arbeids- en organisatiepsychologie en ontwikkelingspsychologie. Ook ondersteunende vakken maken deel uit van het programma. Denk daarbij aan vakken als statistiek, onderzoeksmethoden, diagnostiek en gespreksvoering. Door het maken van opdrachten en door stage te lopen leer je hoe je de theoretische kennis in de praktijk kunt toepassen.

Na de propedeuse specialiseer je je steeds meer in één aspect van toegepaste psychologie. Dat kan bijvoorbeeld geestelijke gezondheidszorg zijn, jeugdpsychologie, arbeidspsychologie of coaching. De specialisaties verschillen per hogeschool, maar je kunt overal in elk geval kiezen voor de hulpverlening of de richting arbeid en organisatie. De Hogeschool van Amsterdam richt zich onder andere op grootstedelijke thema’s als diversiteit, criminaliteit en eenzaamheid. Saxion legt de nadruk op psychodiagnostiek en in Eindhoven kun je een vak als economische psychologie kiezen.

kwaliteit

Bekijk volledige afbeelding

De kwaliteit van de nog jonge opleidingen toegepaste psychologie valt niet tegen. Over het algemeen zijn de deskundigen tevreden. De studenten geven cijfers rond het gemiddelde. Toch zijn een paar knelpunten het vermelden waard, net als een paar positieve punten.

In de eerste plaats is het afstuderen over het algemeen een zwak punt. Het eerste jaar lukt goed, maar daarna komen overal vrij veel studenten in de problemen. Wellicht speelt een rol dat het zicht op de arbeidsmarkt voor deze vrij nieuwe studie nog wat vaag blijkt. De loopbaanvoorbereiding oogst nergens lof en dat zou voor een opleiding die het ‘toegepast’ zelfs in de naam draagt, wellicht anders moeten zijn.

Groningen steekt boven de anderen uit. De studenten zijn er royaal met complimenten en geven vooral een dikke pluim voor het aanleren van praktische vaardigheden. Overigens zijn ook studenten in Leiden, Deventer en Nijmegen bovengemiddeld te spreken over het vaardighedenonderwijs.

De Groningse voorzieningen oogsten lof. Bijzonder, want dat is bij jonge, sterk gegroeide opleidingen juist nog wel eens een knelpunt. Zo houden in Amsterdam de klachten over de voorzieningen aan. De bibliotheek moet het ontgelden en er lijkt een groot te kort aan werkplekken voor zelfstudie. Ook over de ict-voorzieningen zijn de studenten erg ontevreden. Dat Amsterdam desondanks in de totaalscore goed meedoet met de anderen komt door de positieve oordelen over inhoud en docenten. De deskundigen onderschrijven het niveau van de docenten en vinden ook het eindniveau van de afstudeerders een compliment waard.

Verwante studies

Ons advies

Alle opleidingen toegepaste psychologie voldoen. Groningen is een echte aanrader, maar voor wie niet veel voorzieningen nodig heeft, is Amsterdam inhoudelijk ook prima. Houd er hoe dan ook rekening mee dat toegepaste psychologie zich nog wel een duidelijke plek moet zien te verwerven op de arbeidsmarkt.
Keuzegids Hbo 2015 Online | www.keuzegids.org