Keuzegids Hbo 2015 Online | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Hbo ICT

Ter info

We genieten volop van alle mogelijkheden die apps, games en andere computerprogramma’s ons bieden. Maar begrijp jij precies wat er achter die apparatuur schuilt? Informatici snappen dat maar al te goed, en denken ook verder: zij zien de nog onbekende mogelijkheden van software en weten hoe ze die moeten bereiken. In het bedrijfsleven, in de wetenschap, in de zorg of in de beveiliging: ICT wordt overal gebruikt.

Arbeidsmarkt

Systeembeheerder, applicatieontwikkelaar of data­basespecialist zijn voorbeelden van beroepen die je kunt uitoefenen met een diploma in deze sector. Dat kun je als ondersteuner doen bij allerlei soorten bedrijven, of je gaat werken bij een ict-bedrijf dat zich voor dit soort klussen laat inhuren door andere ondernemingen. Hbo-informatici vonden recent vrij makkelijk werk, met een prima startsalaris. Maar de verwachting voor de komende jaren is minder gunstig. Er gaan weinig ICT'ers met pensioen en volgens onderzoeksinstituut ROA zal de sector niet genoeg groeien om alle afgestudeerden werk te bieden. De ICT-branche is veel optimistischer. Bij het verschijnen van deze gids leverde dit een felle discussie op. Deze wordt samengevat op onze website.

Locaties en toelating

De hogescholen hebben vanaf dit jaar een hele nieuwe indeling voor de techniekopleidingen. Ook voor de ICT- en informaticastudies verandert er van alles. Veel hogescholen kiezen vanaf 2015 voor een ‘brede bachelor’ HBO-ICT. Dat betekent dat alle informatica-opleidingen samengaan. Een deel van het programma, zeker aan het begin van de studie, was immers toch al hetzelfde en op sommige plekken zelfs gezamenlijk. Bij HBO-ICT krijg je dus een basis in de ICT, en daarna kun je kiezen voor algemene informatica, technische informatica of business IT & management. Een enkele hogeschool had zelfs nog meer smaken, die waarschijnlijk als afstudeerrichtingen terug zullen komen (zie het aparte tabelletje). Je kunt aan HBO-ICT beginnen met elk profiel. De HvA heeft maximaal 600 plekken beschikbaar. Mochten er meer inschrijvingen zijn, dan gaat de opleiding studenten selecteren. 

Maar let op: lang niet alle hogescholen krijgen nu een studie HBO-ICT. Sommigen blijven hun informatica-opleidingen apart aanbieden. Daarom zie je in de grote rankingtabel ook waar je nog een aparte studie informatica, technische informatica (TI) of business IT & management (BIM) kunt doen. Ook bij deze opleidingen kun je met ieder profiel starten, maar als je havo hebt gedaan is wiskunde B wel een vereiste.

De opleidingen

Drie hogescholen hadden al eerder de overstap gemaakt naar een HBO-ICT-opleiding: Fontys, HZ en Zuyd. Bij Fontys bestaan inmiddels 11 studieroutes, waaronder ook technische en bedrijfskundige varianten. De HZ heeft een vast programma, waarin je zelf accenten aanbrengt met de keuze voor een minor. Bij Zuyd kies je na een jaar voor information management, information technology of infrastructure design. Ook bij de andere hogescholen zullen de ‘oude’ opleidingen voorlopig nog wel keuzemogelijkheden blijven binnen de nieuwe brede bachelor. Maar wellicht ontstaan er op den duur ook nieuwe richtingen, kruisbestuivingen en nog meer keuzemogelijkheden. Hieronder geven we een beschrijving van de meest voorkomende vakgebieden.

Informatica is de meest brede richting. Je doet kennis op over ict-systemen, netwerken, databases en applicaties. Je krijgt programmeren onder de knie, leert meer over het ontwerpproces en oefent met samenwerken, presenteren en projectmatig werken. Softwareontwikkeling, netwerkbeheer en game- of applicatieontwerp zijn veelvoorkomende keuzevakken.

Technische informatica is gericht op het ontwerpen van systemen die bedoeld zijn om allerlei soorten hardware aan te sturen. Smartphones, beveiligingscamera’s, medische apparatuur: het zijn maar een paar voorbeelden van apparaten met zulke ingebouwde computersystemen (embedded systems). Maar het kan ook gaan om grote machines, in een fabriek, drukkerij of in de logistiek bijvoorbeeld.

Business IT & management is minder technisch en meer bedrijfskundig. De focus ligt op processen binnen een bedrijf, met name als die te maken hebben met het verzamelen, opslaan en overdragen van informatie. Het hangt natuurlijk heel erg af van het soort bedrijf, maar denk bijvoorbeeld aan personeelsgegevens, klantenbestanden of programma’s die de prestaties van het bedrijf monitoren. Er wordt ook aandacht besteed aan hoe je problemen analyseert en nieuwe systemen of ict-toepassingen kunt bedenken, plannen en invoeren.

Kwaliteit

Bekijk volledige afbeelding

In de tabel zie je het resultaat van onze kwaliteitsvergelijking van de ICT-opleidingen. Het is wat minder makkelijk vergelijken dan bij andere opleidingen, want je vindt goede opties zowel bij de brede studies HBO-ICT als bij de instellingen die informatica, technische informatica en business IT nog als aparte studies aanhouden. De oordelen over de brede ICT-opleidingen zijn tot stand gekomen door samenvoegingen van de oude, aparte opleidingen. Maar als bijvoorbeeld technische informatica voorheen echt beter of slechter was dan business IT, dan zullen we dat hieronder wel vermelden.

Eerst een algemene opmerking: de slaagcijfers lijken bij informatica (uitzonderingen als Avans en Fontys Venlo daargelaten) slechter dan bij de rest. Ook als we de cijfers achter de opleidingen HBO-ICT beter bekijken, blijkt dat bij de oude studies informatica doorgaans minder studenten hun diploma binnen vijf jaar haalden dan bij de andere voormalige opleidingen.

Voor de beste ICT-opleidingen kun je bij een vijftal hogescholen terecht: bij Avans als je al weet welke richting je op wilt, en bij HAN, Haagse, Windesheim en Fontys voor het brede HBO-ICT. De docenten van deze studies zijn in de meeste gevallen deskundig en kunnen goed uitleggen, vinden de studenten. Ook zijn zij tevreden of zelfs behoorlijk enthousiast over de inhoud van het programma. Aan Avans krijgt informatica in Den Bosch van de studenten de meeste waardering. Ook TI en BIM (alleen in Breda te volgen) vallen hier in de smaak. De eerstejaarsuitval is bij BIM wel wat groter en studenten zouden graag meer contacturen hebben.

Samen met Windesheim kent de Haagse in Zoetermeer de meest tevreden studenten. Op beide plekken hebben zij veel waardering voor programma en docenten. De uitval in het eerste jaar is gemiddeld in Zoetermeer niet groot, maar dat komt vooral door het zeer gunstige cijfer van de oude opleiding international security management op dit punt.

Fontys in Tilburg heeft een degelijke opleiding in huis en ook de combinatie van informatica en BIM aan Saxion is van prima kwaliteit. Overigens is daar wel een onderling verschil: waar informatica op inhoud en docenten meer waardering krijgt, studeren er veel minder mensen binnen vijf jaar af dan bij BIM. TI blijft in Enschede een aparte studie, waar de studenten wel wat verbeterpunten voor noemen. Bijvoorbeeld op het gebied van loopbaanvoorbereiding, al zijn er wel meer TI-studies die daar moeite mee hebben.

TI is bovendien de studie waarop maar liefst de helft van de hogescholen een ondergemiddelde eindscore haalt. En ook aan de Haagse en de HR behoort TI tot de zwakste richtingen binnen de nieuwe opleiding HBO-ICT. Maar er zijn ook twee brede bachelors waar de voormalige opleiding TI juist de meeste lof weet te oogsten: Windesheim en HU.

De meeste kritiek is echter te vinden aan de HvA. Er is onvrede over inhoudelijke aspecten: het niveau mag omhoog, het onderwijs stimulerender en men wenst betere begeleiding. Maar de zware klachten betreffen de faciliteiten. De werkplekken, de bieb, en zelfs de ICT-voorzieningen krijgen een dikke onvoldoende. De experts wijzen overigens niet de HvA, maar de informatica-opleiding van Inholland in Haarlem aan als probleemgeval. Zij vinden dat de studenten niet aan de eindkwalificaties voldoen, vooral waar het onderzoeksvaardigheden betreft. De opleiding krijgt een jaar om dit te verbeteren.

Verwante studies

Ons advies

Avans, HAN, Haagse, Windesheim en Fontys bieden de beste opties voor een ICT-opleiding. Maar verdiep je vooral ook goed in de mogelijkheden per hogeschool. Weet je al welke kant je precies op wilt? Of vind je het wel prettig om eerst een tijdje brede kennis op te doen en daarna pas je eigen pad te kiezen? Met die insteek in je achterhoofd kun je dan naar de beste scholen zoeken.
Keuzegids Hbo 2015 Online | www.keuzegids.org