Keuzegids Hbo 2016 | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Medisch-technisch

Meten aan de mens

In dit artikel worden de volgende studies besproken:

  • Medisch beeldvormende en radiotherapeutische techni
  • Oogzorg
  • Mens en techniek
  • Medisch-technisch, alleen deeltijd

Van een met empathie geprogrammeerde zorgrobot tot een ct-scan van een patiënt met kanker en van domotica in de thuiszorg tot het ontwerp voor een nieuwe kunstarm. Bij de gezondheidszorg komt zo veel techniek kijken dat er speciale opleidingen bestaan op het snijvlak van techniek en gezondheidszorg: MBRT, mens en techniek, orthopedie en orthoptie.

Arbeidsmarkt

MBRT'ers weten relatief vaak een fulltime baan te vinden op de technische afdeling van een ziekenhuis, tegen een mooi startsalaris. Optometristen kunnen bijvoorbeeld terecht bij een opticiën en orthoptisten in een oogartsenkliniek. De prognoses zijn matig, maar dat geldt voor de gehele sector gezondheidszorg.

De afgestudeerden van mens en techniek kom je tegen op ziekenhuisafdelingen of in bedrijven, waar ze hulpmiddelen en apparaten ontwikkelen of advies geven over ict. Deze groep opleidingen bestaat pas kort; hoe de afgestudeerden precies terecht komen, is daarom iets minder duidelijk.

Locaties en toelating

MBRT kun je op drie plekken in Nederland volgen. Mens en techniek is sinds 2015 de nieuwe verzamelnaam voor vijf verwante studies met elk een andere invalshoek: biometrie (Heerlen), bewegingstechnologie (Den Haag), gezondheidszorgtechnologie (Rotterdam en Tilburg) en orthopedische technieken (Eindhoven). Op het gebied van oogmeetkunde (optometrie) en oogheelkunde (orthoptie) vind je tot slot twee opleidingen in Utrecht. Drie specifieke opleidingen vind je aan de LOI via afstandsonderwijs: hartfunctielaborant, klinische neurofysiologie en longfunctieanalist.

De instroomeisen zijn voor al deze opleidingen gelijk: met een havo C&M-profiel moet je wiskunde A of B gevolgd hebben, verder ben je met alle profielen zonder extra eisen aan je vakkenpakket welkom. De MBRT- en de twee oogopleidingen selecteren hun studenten op basis van motivatie en kennis.

De opleidingen

Medisch beeldvormende en radiotherapeutische technici (MBRT’ers) maken scans en echo’s in ziekenhuizen met apparaten die ontwikkeld en verbeterd worden door gezondheidszorgtechnologen.

MBRT is gericht op werken in de zorg en het stellen van diagnoses. Omgang met patiënten is dus heel belangrijk, zeker omdat je nogal eens te maken krijgt met ernstig zieke en onzekere mensen. Maar onderschat zeker niet de stevige portie techniek (wiskunde, stralingsfysica) die je voor je kiezen krijgt. Verder ben je een groot deel van je tijd bezig met het leren bedienen van de apparaten en loop je stages in het ziekenhuis.

Bij mens en techniek gaat het erom de wensen van artsen en ander medisch personeel te vertalen naar nieuwe apparaten of verbeteringen. Je krijgt veel technische vakken, wiskunde en informatica en leert apparaten bedienen en ontwikkelen. Bij biometrie zijn dat alle mogelijke apparaten die metingen verrichten aan het lichaam, van bloeddrukmeter tot echografie. Werken in de kliniek met patiënten is er een van de afstudeerrichtingen. Heerlen heeft ook een afstudeerrichting sportbiometrie.

Gezondheidszorgtechnologie in Rotterdam en Tilburg zijn nog het meest verwant, waarbij Rotterdam het accent legt op ziekenhuistechnologie en Tilburg op de thuiszorg. De opleiding in Tilburg is verder minder technisch en er is ook aandacht voor management en organisatieprocessen.

Bij bewegingstechnologie in Den Haag leer je alles over beweeghulpmiddelen voor het gezonde en zieke lichaam, van rolstoelen tot loopschoenen. Een orthopedisch technoloog doet iets soortgelijks, maar dan puur gericht op hulpmiddelen voor het bewegingsapparaat, zoals speciaal schoeisel en braces, en hij meet die ook aan.

De twee oogopleidingen zijn net als MBRT gericht op patiëntenzorg. Als oogdeskundige moet je bovendien met kleine kinderen kunnen omgaan, omdat de behandeling vaak al op jonge leeftijd start. Een optometrist doet net als een opticien oogmetingen en helpt mensen aan een bril of contactlenzen, maar weet daarbij medisch van wanten, spoort afwijkingen op en verwijst zo nodig door. Een orthoptist is ondanks dat het beroep al een halve eeuw bestaat, een relatief onbekend vak. Het werk lijkt veel op dat van een oogarts, alleen specialiseert de orthoptist zich in bepaalde afwijkingen zoals een lui oog en scheelzien. Op het programma staan dan ook veel medische vakken als anatomie en fysiologie. Je leert diagnoses stellen en behandelt vanaf het tweede jaar echte patiënten in de eigen kliniek.

De kwaliteit van de opleidingen

klik om de volledige tabel te bekijken
Ranglijst
Feiten Prestaties Oordelen Score
Medisch-technisch
Ook deeltijd / duaal?
Collegegeld
Instroom
Survival 1e jr
Diploma na 5jr
Genoeg contacturen?
Inhoud
Docenten
Vaardigheden
Voorbereiding loopbaan
Communicatie
Faciliteiten
Expertoordeel
TOTAALSCORE
OORDEEL
Medisch beeldvormende en radiotherapeutische techni
Eindhoven Fontys du 1984 S 144 + + o + o o o + + + 72 +
Groningen Hanze du 1984 S4 132 + + o + + o + + o o 72 +
Haarlem Inholland du 1984 S4 112 - o o + + o + + + o 68 +
Oogzorg
Utrecht HU optometrie - 1984 S 190 + - o o o o + o - o 60 o
Utrecht HU orthoptie - 1984 S 60 - o o - - - o - - - o 46 -

Bij kleine studentenaantallen of steekproeven zijn de gegevens van meerdere jaargangen gebundeld. Succescijfers zijn van zeer kleine of jonge opleidingen niet te berekenen (nb). Voor toelichting en bronnen zie www.keuzegids.org/methodiek

Alle symbolen (+, - en o) geven aan hoe een opleiding scoort vergeleken met het gemiddelde van alle voltijd-opleidingen in het hbo:
- - - = zwakste groep, - - = zwakke groep, - = iets lager dan gemiddeld, o = gemiddeld, + = beter dan gemiddeld, ++ = sterke groep, +++ = sterkste groep
De 'totaalscore' en het 'oordeel' vatten alle cijfers samen. De beste opleidingen herken je aan ++ of +++

MBRT-studenten zijn het er over eens: ze krijgen tijdens de opleiding te maken met een inhoudelijk sterk programma, dat gedoceerd wordt door deskundig personeel. Dat draagt natuurlijk bij aan de communicatie tussen student en opleiding, die volgens de studenten soepel verloopt. Eindhoven krijgt daarbij ook nog eens een erg positief oordeel van de experts.

Ook over de opleidingen onder het brede label mens en techniek valt op een enkel kritiekpuntje na geen onvertogen woord. Opvallend zijn de succescijfers van Avans, die niet alleen veel eerstejaars door weet te laten stromen, maar ook de meeste studenten binnen vijf jaar een diploma kan overhandigen. Ondanks het relatief lage aantal contacturen in Rotterdam en Tilburg, voelen de studenten van deze opleidingen zich goed onderwezen in vaardigheden. Dat aantal contacturen ligt in Heerlen juist flink hoog, tot tevredenheid van de biometristen in spe. Fontys valt net buiten het landelijk gemiddelde van hbo-studies, met name door tegenvallende slagingscijfers en een kritische noot over de docenten en de loopbaanvoorbereiding.

De twee oogzorgopleidingen van de HU lopen sterk uiteen in kwaliteit. Niet alleen vallen er bij orthoptie veel eerstejaars uit, ook zijn de studenten kritischer over de inhoudelijke én organisatorische zaken. Een gemeenschappelijk knelpunt zijn de faciliteiten, waar vooral orthoptiestudenten flinke klachten over uiten.

Verwante studies

Ons advies

Voor een degelijk programma kun je bij MBRT de plank niet misslaan. Wil je een opleiding in de categorie mens en techniek, bekijk dan vooral de mogelijkheden die bij jouw interesse aansluiten. Eindhoven Fontys lijkt je door studenten niet echt te worden aangeraden en dat geldt in sterkere mate voor orthoptie aan de HU.

Keuzegids Hbo 2016 | www.keuzegids.org