Keuzegids Masters 2015 Online | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Wo Natuur- & Sterrenkunde

Hoe cliché de personages en situaties in de sitcom ‘The Big Bang Theory’ ook mogen zijn, in sommige opzichten slaat de serie de plank niet ver mis. In de masters op het gebied van natuurkunde kun je de theoretische kant op of een meer praktische richting kiezen. Theoretici kunnen deelnemen aan de bestudering van de fundamentele natuurkrachten en de vorming van de theorie van alles. Meer praktisch ingestelde natuurkundigen passen hun kennis toe op het weer, nieuwe materialen, de medische wereld of duurzame energiewinning.

Bekijk volledige afbeelding

   |    Kwaliteitszegel    |    Legenda
De mastervergelijker

Arbeidsmarkt

Afgestudeerde natuurkundigen kunnen aan de bak als onderzoeker bij een universiteit, onderzoeksinstituut of in de industrie. Fysici kunnen ook aan de slag als consultant of beleidsmaker, in de wetenschapscommunicatie of als ondernemer. Masters kennen in toenemende mate speciale trajecten ter voorbereiding op dergelijke banen. En voor wie les wil geven: docenten natuurkunde zijn nog altijd erg gewild.

Afgestudeerde natuur- en sterrenkundigen zijn tevreden met de aansluiting van de opleiding op de arbeidsmarkt en vinden vaak bovengemiddeld betaald werk op academisch niveau. Toch is er ook minder positief nieuws: de prognose voor de baankansen in de sector wiskunde en natuurwetenschappen is namelijk bijgesteld van goed naar matig. Je kunt je kansen mogelijk vergroten door specialisatie te zoeken in de technische hoek, waarmee je bijvoorbeeld in de hightechsector aan de bak kunt.

Natuur- en sterrenkunde

De masters in de fysica bieden een keur aan specialisaties. De meest-voorkomende richtingen zijn theoretische natuurkunde en materiaalkunde, maar ook interdisciplinaire mastertracks waarin natuurkunde zich mengt met de levende natuur en gezondheid zijn talrijk.

Delft en Leiden werken samen in de Casimir Research School, waar honderden promovendi en andere onderzoekers zich bezighouden met nanowetenschap. Zo’n samenwerking onderstreept dat het verschil tussen physics en applied physics niet onoverbrugbaar is. Er is een speciale mastertrack ter voorbereiding op een promotie. Ook de Amsterdamse VU en UvA werken samen en bieden specialisaties uiteenlopend van biofysica tot deeltjes in de ruimte. Voor excellente studenten is er het ATOSIM-programma (Atomic scale modeling of chemical, physical and biologocial systems), waarin met universiteiten in Lyon en Rome wordt samengewerkt. Uniek in Utrecht is de aandacht voor meteorologie en oceanografie. Nijmegen biedt een sterk interdisciplinair programma op het gebied van neurowetenschap.

Kwalitatief kun je je niet echt een buil vallen aan deze masters, maar verschillen zijn er wel. De deskundigen zijn spaarzaam met complimenten, maar de studenten maken een wat sterker onderscheid. Natuurkunde in Leiden en Nijmegen scoren relatief sterk op aspecten als inhoud, docenten en wetenschappelijke vorming en voeren daarmee de lijst aan. Natuurkunde aan de Amsterdamse UvA krijgt op verschillende punten milde kritiek.

De UvA-master mathematical physics, die openstaat voor natuur- en wiskundigen, combineert de twee vakgebieden en is vooral onderzoeksgericht. De master past binnen het Geometry and Quantum Theory onderzoekscluster, waarin Amsterdam samenwerkt met Nijmegen en Utrecht. Over een betrouwbaar studentenoordeel beschikken we niet, maar deskundigen prijzen de ambitie van dit programma.

Binnen de sterrenkunde kun je je verdiepen in theorie, observatie en de instrumenten die daarvoor nodig zijn. De enige sterrenkundemaster waar we volledige cijfers over hebben is de Leidse. Die scoort redelijk gunstig: zowel het programma als de faciliteiten maken goed onderzoek mogelijk.

Beroepsgericht

Alle brede universiteiten bieden mogelijkheden je te verdiepen in lesgeven, beleid maken, leren ondernemen, voorlichten of journalistiek bedrijven met een achtergrond in de fysica. Soms kies je hiertoe een aparte master, bijvoorbeeld in Groningen of Utrecht. In Leiden zijn het tracks binnen de master. In Amsterdam en Nijmegen volg doe je eerst een vakinhoudelijk jaar binnen een van de tracks, en kies je daarna voor communicatie, educatie of een programma dat je voorbereidt op een functie in de private of publieke sector. Kenmerkend voor deze richtingen is dat de voertaal Nederlands is. Een ander verschil is dat bij de onderzoeksgerichte masters een stage vaak optioneel is, terwijl de maatschappelijke masters het opdoen van werkervaring in de praktijk juist vaak als verplicht onderdeel hebben.

Toegepaste natuurkunde

Bij de masters applied physics is modelleren van vloeistoffen en gassen een terugkerend thema, naast materiaalkunde, optica, straling en nanowetenschap. De tevredenheid van de studenten ligt hier gemiddeld iets hoger dan bij de algemene natuurkunde. De studenten prijzen overal de inhoud en wetenschappelijke vorming en ook het contact met de opleiding. Maar dat zou bij zulke kleinschalige, intensieve opleidingen eigenlijk vanzelfsprekend moeten zijn.

Verwante masters

Ons advies

Natuurlijk laat je je masterkeus voor een deel afhangen van de aangeboden specialismen. Maar let ook op de kwaliteitsoordelen. Bij natuur- en sterrenkunde springen Leiden en Nijmegen er dan het beste uit. Vooral de UvA krijgt duidelijk minder waardering.

Als je toegepaste natuurkunde gaat doen, zijn de kwaliteitsverschillen veel kleiner. Elk van de drie technische universiteiten biedt hier bovengemiddelde kwaliteit.

Keuzegids Masters 2015 Online | www.keuzegids.org