Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Wijsbegeerte

Niet meer weg te denken

In dit artikel worden de volgende studies besproken:

  • Wijsbegeerte
  • Wijsbegeerte van een Bepaald Wetenschapsgebied

Eeuwen geleden legden belangrijke mensen als Plato en Aristoteles de basis voor de wijsbegeerte. Zweverig waren deze types absoluut niet. Een filosoof is namelijk continu bezig met het verhelderen en structureren van de manier waarop hij of zij denkt en redeneert. Als student wijsbegeerte houd je je vanuit een wetenschappelijke basis bezig met complexe en abstracte vraagstukken. Je denkt buiten de gebaande paden en vraagt je bijvoorbeeld af: wat is ‘de’ waarheid? Of concreter: hoe handel je ethisch verantwoord in een bedrijf?

Arbeidsmarkt

Een filosoof heeft geleerd op een andere manier naar dingen te kijken, ontwikkelingen in een nieuw perspectief te zetten of ethische vragen te stellen bij keuzes die mensen maken. Je kunt aan de slag als onderzoeker op de universiteit, bij de overheid als beleidsmedewerker of in het bedrijfsleven als consultant of trainer. Veel afgestudeerden werken bovendien in het onderwijs. In vergelijking met andere wo’ers blijkt het wel lastig een baan te vinden.

Locaties en toelating

Acht universiteiten bieden een studie wijsbegeerte. In Tilburg en Nijmegen vind je de opleiding onder de naam filosofie. De UvA heeft verreweg de grootste, de andere kennen een instroom van tussen de 20 en de 70 studenten. Je bent met elk profiel welkom. Met een hbo-propedeuse kom je ook binnen, maar sinds kort gelden hier in Groningen en Utrecht aanvullende eisen voor. Bedenk dat je bij filosofie veel literatuur voor je kiezen krijgt: niet alleen in het Nederlands, maar ook veel in het Engels en soms Duits.

Wijsbegeerte van een bepaald wetenschapsgebied is bedoeld voor studenten die al aan de universiteit studeren. Na het behalen van de propedeuse in jouw vakgebied, kun je je inschrijven voor deze studie aan de RUG of de EUR. De filosofievakken die je volgt omvatten in totaal 60 (RUG) of 90 (EUR) studiepunten, die je verdeelt over de rest van je bachelorjaren. Beide programma’s zijn volledig Engelstalig. Na afloop ontvang je twee bachelordiploma’s.

De opleiding

Natuurlijk maak je kennis met de grote denkers van vroeger: Plato, Aristoteles, Nietzsche, noem maar op. Wie op de middelbare school al filosofie heeft gehad, heeft een kleine voorsprong. Naast de theorie over deze filosofische helden krijg je ook een basis in ethiek, logica, wetenschapsfilosofie en wijsgerige antropologie.

In het tweede jaar begin je steeds meer zelf richting te kiezen. In het derde jaar wordt het tijd om echt te specialiseren. Sommige universiteiten hebben specialisaties of tracks waarmee je je eigen pad kunt kiezen. Grofweg kun je meestal kiezen voor de geschiedkundige kant, de praktische kant (filosofie en taal, ethiek, sociale en politieke filosofie) en een theoretische richting (logica, wetenschapsfilosofie).

Tilburg kent drie bredere uitstroomprofielen: ondernemen, onderwijs en onderzoek. In Leiden kun je ook kiezen voor filosofie van mens, techniek en cultuur en de RUG biedt een speciaal honours programma op het gebied van westerse filosofie. Bij universiteiten die geen specialisatierichtingen hebben, is er keuzeruimte om je eigen accent te leggen. Zoals bij bijna alle universitaire studies zit een stage niet vast in het programma, maar je kunt er wel ruimte voor maken. In het derde jaar studeer je af met een zelfgekozen scriptieonderwerp. Na je bachelor kun je doorstuderen, bijvoorbeeld met een educatieve master om later les te kunnen geven. Kijk voor het masteraanbod eens in de Keuzegids Masters.

Als je van plan bent een studie te kiezen in natuurkunde, scheikunde, rechten of een ander wetenschapsgebied, maar ook sterk geïnteresseerd bent in alternatieve denkbeelden over die wetenschap, dan is de optie om je studie te combineren met filosofie wellicht een interessante. Je krijgt er inleidende vakken in de wetenschapsfilosofie en de geschiedenis van filosofie. Bij beide opleidingen kun je vervolgens uit specialisatievakken kiezen en je nieuwe kennis toepassen op onderwerpen uit je hoofdstudie.

De kwaliteit van de opleidingen

klik om de volledige tabel te bekijken
Ranglijst
Feiten Prestaties Oordelen Score
Wijsbegeerte
Voertaal
Bindend studieadvies
Numerus fixus?
Instroom
Survival 1e jr
Genoeg contacturen?
Inhoud
Docenten
Vaardigheden
Wetenschappelijke vorming
Studielast
Informatie
Faciliteiten
Expertoordeel
TOTAALSCORE
OORDEEL
Wijsbegeerte
 Rotterdam EUR nl 60 nee 35 nb o +++ +++ ++ ++ ++ ++ + o 90 +++
 Groningen RUG nl 45 nee 43 o o ++ +++ + + ++ ++ + + 86 +++
Amsterdam VU nl 40 nee 29 nb o + o + + + o + + 72 +
Leiden UL nl 45 nee 67 - + + o + + o + o + 70 +
Nijmegen RU nl 40 nee 73 nb o + + + + o o + o 70 +

Bij kleine studentenaantallen zijn de gegevens van meerdere jaargangen gebundeld. Succescijfers zijn van zeer kleine of jonge opleidingen niet te berekenen (nb). Voor toelichting en bronnen zie www.keuzegids.org/methodiek

Alle symbolen (+, - en o) geven aan hoe een opleiding scoort vergeleken met het gemiddelde van alle voltijd-opleidingen in het wo:
- - - = zwakste groep, - - = zwakke groep, - = iets lager dan gemiddeld, o = gemiddeld, + = beter dan gemiddeld, ++ = sterke groep, +++ = sterkste groep
De 'totaalscore' en het 'oordeel' vatten alle cijfers samen. De beste opleidingen herken je aan ++ of +++

Slecht presterende filosofiestudies zijn er volgens onze kwaliteitsvergelijking gelukkig niet. Zes van de acht doen het zelfs bovengemiddeld goed. De studenten zijn ruimschoots tevreden over hun wetenschappelijke vorming. Het opdoen van beroepsvaardigheden valt tegen, maar omdat er veel aandacht is voor conclusies onderbouwen en argumenteren, is het totale oordeel voor het aanleren van vaardigheden toch bij veel opleidingen ruimschoots voldoende.

Het meest enthousiast zijn de studenten over Rotterdam en Groningen. Beide universiteiten bieden een uitstekend programma met een dito manier van toetsen en beoordelen. Ook worden de docenten er vanwege hun algehele kennis en vaardigheden op handen gedragen. Met het aanleren van zowel algemene als wetenschappelijke vaardigheden scoort de Maasstad net wat beter dan Groningen.

VU Amsterdam, Leiden, Nijmegen en Utrecht liggen kwalitatief niet ver uit elkaar. Ieder heeft echter zijn plus- en minpunten. Zo zijn de Leidse studenten erg te spreken over het aantal contacturen en over de keurige organisatie van hun opleiding. In Nijmegen leidt de deskundigheid van de docenten tot enthousiasme. Utrecht voorziet volgens veel studenten onvoldoende in zelfstandige studieruimtes, maar heeft dan wel weer de hoogste doorstroom van eerstejaars.

De UvA maakt met de grootste opleiding wijsbegeerte wat minder indruk dan de meeste andere universiteiten. Inhoudelijk is het echter een prima studie en ook qua studielast hebben de Amsterdamse studenten niets te klagen. De informatievoorziening kan wel beter. Tilburg laat het met een wat onsamenhangend programma en tegenvallend niveau als enige liggen op inhoudelijk vlak.

Verwante studies

Ons advies

Een duidelijke ranglijst: Rotterdam en Groningen zijn de aanraders voor wijsbegeerte. Favoriet bij studenten is de EUR, deskundigen zijn wat meer gecharmeerd van de RUG. De andere universiteiten doen het gemiddeld gezien prima of zelfs bovengemiddeld goed. Zoek dus naar een opleiding die ook qua sfeer goed bij je past. En probeer eventueel met een nuttige stage alvast wat werkervaring op te doen.

Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org