Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Bestuurskunde

Bestuurders helpen

In dit artikel worden de volgende studies besproken:

  • Bestuurskunde
  • Bestuurs- en Organisatiewetenschap

Honderdduizenden Syrische vluchtelingen die een plek zoeken in Europa, tienduizenden scholieren die geplaatst moeten worden in het Amsterdamse onderwijssysteem of een rammelend Ministerie van Justitie.  Het is een greep uit de vele kwesties die bestuurders moeten oplossen. Bestuurskundigen kunnen daarbij helpen door zulke problemen te analyseren en er vervolgens een oplossing voor te vinden.

Arbeidsmarkt

Bestuurskundigen vinden momenteel redelijk vlot een baan en naar verwachting lijkt dit de komende jaren zo te blijven. Desondanks kunnen afgestudeerden niet al te kieskeurig zijn en moeten ze nogal eens werk onder hun niveau aanpakken. Bestuurskunde is een vrij populaire studie, dus je kunt best wat concurrentie verwachten als je straks klaar bent. Het is daarom verstandig om je al tijdens je opleiding een netwerk op te zetten en tactisch je stages te kiezen. Ben je eenmaal binnen, dan kun je een heel aardig salaris verwachten.

Locaties en toelating

Er zijn vijf universiteiten die bestuurskunde aanbieden, hoewel Enschede de opleiding European Public Administration (EPA) noemt. Die studie is volledig Engelstalig, de andere zijn deels in het Nederlands en deels in het Engels. Je wordt toegelaten met elk vwo-profiel, al moet je voor EPA wel wiskunde A of B in je pakket hebben gehad.

Zeer sterk verwant zijn bestuurs- & organisatiewetenschap in Utrecht en Amsterdam en organisatiewetenschappen in Tilburg. Alle profielen geven toegang tot deze opleidingen. De Utrechtse opleiding heeft een numerus fixus: er worden maximaal 90 studenten toegelaten. Je moet meedoen aan een selectieprocedure om binnen te komen.

De opleiding

Om effectief maatschappelijke problemen en hun bestuurlijke context te kunnen analyseren heb je een flinke gereedschapskist nodig. Je hebt kennis nodig uit diverse vakgebieden: filosofie, economie, rechten, politicologie en sociologie. Je bestudeert niet alleen het Nederlandse overheidsstelsel, maar ook de Europese Unie. Ook algemene onderzoeksvaardigheden staan op het rooster, net als presenteren en rapporteren.

De opleidingen proberen zich onderscheidend te profileren. In Rotterdam, Tilburg en Nijmegen volg je tijdens je bachelor een goeddeels vaststaand programma. Tilburg is erg kleinschalig en persoonlijk. Nijmegen claimt een sterke band met onderzoek en stimuleert verblijf in het buitenland. In Rotterdam is de nauwe samenwerking met sociologie een kenmerk.

De Universiteit Leiden vestigde haar nogal grootschalige opleiding recent in Den Haag. Je kiest al snel tussen de sociaaleconomische track Economie, Bestuur en Management of het meer politicologisch georiënteerde Beleid, Bestuur en Organisatie.

Het Twentse EPA combineert bestuurskunde met Europese studies. Je kijkt vooral hoe internationale organisaties binnen de Europese Unie samen zouden moeten werken om grensoverschrijdende problemen op te lossen. Enschede benadrukt dat je geen ingenieursopleiding volgt, maar door de hightech studieomgeving wel meekrijgt hoe bèta’s problemen benaderen.

Bestuurs- en organisatiewetenschappen kijkt ook naar maatschappelijke problemen, maar vooral vanuit het perspectief van organisaties met een publieke taak. Denk aan gemeentes of waterschappen, maar ook ziekenhuizen, woningcorporaties en verzekeraars: hoe gaan zij om met veranderingen? Hoe zijn ze gestructureerd? Hoe werken ze samen met hun partners en concurrenten? Naast bestuurskundige vakken krijg je uitgelegd hoe die organisaties van binnen werken. Je hebt bovendien flink keuzeruimte om naar het buitenland te gaan of relevante bijvakken te volgen. Let op de verschillen in omvang tussen de opleidingen: Utrecht is vrij klein, Tilburg iets groter en de VU met bijna 500 eerstejaars enorm.

Het leger in

Wie zich interesseert voor bestuurskunde én het leger, kan kiezen voor een studie krijgswetenschappen of militaire bedrijfswetenschappen. Beide studies zijn onderdeel van de officiersopleidingen van de Nederlandse Defensie Academie. Krijgswetenschappen richt zich op militaire middelen die ingezet kunnen worden voor politieke doeleinden. Vakken als internationaal recht, internationale betrekkingen en strategie en tactiek komen aan bod. Sterker bestuurskundig is militaire bedrijfswetenschappen: je leert hoe officieren een organisatie ontwikkelen en structureren. Je combineert kennis van organisatiekunde met de militaire praktijk. De ingangseisen zijn voor beide studies gelijk: je bent welkom met alle profielen, al heb je bij C&M wel wiskunde A of B nodig. Je doorloopt eerst een sollicitatieprocedure voor een plek als officier in de krijgsmacht van Defensie.

De kwaliteit van de opleidingen

klik om de volledige tabel te bekijken
Ranglijst
Feiten Prestaties Oordelen Score
Bestuurskunde
Voertaal
Bindend studieadvies
Numerus fixus?
Instroom
Survival 1e jr
Genoeg contacturen?
Inhoud
Docenten
Vaardigheden
Wetenschappelijke vorming
Studielast
Informatie
Faciliteiten
Expertoordeel
TOTAALSCORE
OORDEEL
Bestuurskunde
Nijmegen RU nl 42 nee 110 o o - o o + o o - + 60 o
Tilburg TiU nl 42 nee 67 - - o o + + o - + o 60 o
Rotterdam EUR nl 60 nee 162 o - - - + o o o - o 54 -
Enschede UT European public administration en 45 nee 137 nb - - - - - - - - - - + + 44 - -
Den Haag UL nl 45 nee 320 - - - - - o o - - - - o 42 - -

Bij kleine studentenaantallen zijn de gegevens van meerdere jaargangen gebundeld. Succescijfers zijn van zeer kleine of jonge opleidingen niet te berekenen (nb). Voor toelichting en bronnen zie www.keuzegids.org/methodiek

Alle symbolen (+, - en o) geven aan hoe een opleiding scoort vergeleken met het gemiddelde van alle voltijd-opleidingen in het wo:
- - - = zwakste groep, - - = zwakke groep, - = iets lager dan gemiddeld, o = gemiddeld, + = beter dan gemiddeld, ++ = sterke groep, +++ = sterkste groep
De 'totaalscore' en het 'oordeel' vatten alle cijfers samen. De beste opleidingen herken je aan ++ of +++

In onze kwaliteitsvergelijking zijn de bestuurskunde-opleidingen geen hoogvliegers. Twee knelpunten zijn vrij universeel en hangen wellicht zelfs samen. Ten eerste is bestuurskunde één van die studierichtingen waar zelfs in het voorlichtingsmateriaal al gewezen wordt op het geringe aantal contacturen. Ten tweede zijn studenten nergens enthousiast over de inhoud van het programma en is er vaak zelfs kritiek op het niveau van de stof. Het onderwijs wordt niet uitdagend gevonden, zelfs niet in Tilburg, waar men een speciaal ‘atelier’ voor kleinschalig groepswerk heeft.

Als we kijken naar de verschillen tussen de programma’s, dan zien we Nijmegen en Tilburg bovenaan staan. Beide doen voldoende aan wetenschappelijke vorming en Nijmegen behaalt volgens de experts een hoog eindniveau. Tilburg scoort met goede faciliteiten en aandacht voor communicatieve vaardigheden. Ook Rotterdam krijgt daarvoor complimenten, maar verder is er nogal wat commentaar. Enschede krijg forse kritiek op inhoud én organisatie, maar krijgt voor de faciliteiten complimenten van zowel studenten als deskundigen. De experts prijzen ook het programma. Leiden krijgt erg veel kritiek, met de volstrekt tekortschietende onderwijsvoorzieningen als dieptepunt.

Bij de bestuurs- en organisatiewetenschappen zien we wel hoge scores. Zowel experts als studenten zijn positief over Utrecht: een uitdagend programma met goede en deskundige docenten, die hun studenten alle nodige beroepsvaardigheden helpen ontwikkelen. De ICT, bibliotheekvoorzieningen en de werkplekken voor zelfstudie behoeven echter verbetering. Het Tilburgse programma scoort gemiddeld, terwijl Amsterdam klachten krijgt: de stof is niet erg stimulerend en de docenten geven weinig begeleiding en feedback. Wel is het programma goed te doen, maar dat is niet per se een aanbeveling.

Verwante studies

Ons advies

Kies je bestuurskunde, dan wil je leren de bestuurlijke praktijk te verbinden met stevige wetenschappelijke theorie. In Nijmegen en Tilburg lukt dat het best, maar ook daar moet je rekening houden met veel zelfstudie en beperkte inspiratie vanuit de opleiding. Mocht je bestuurs- en organisatiewetenschappen overwegen, dan kun je niet om Utrecht heen.

Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org