Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Sociologie & Sociale studies

Groepsgedrag

In dit artikel worden de volgende studies besproken:

  • Sociologie
  • Algemene sociale wetenschappen
  • Personeelwetenschappen
  • Vrijetijdwetenschappen
  • Tourism (joint degree)

Bij sociologen draait alles om de groep. Welke groepen kun je onderscheiden in een samenleving? Wie hoort waarbij? En hoe beïnvloedt de groep de mensen die er deel van uit maken?
Sociologen zijn onderzoekers bij uitstek, die hun expertise kwijt kunnen in actuele thema’s als integratie, vluchtelingenvraagstukken en de kloof tussen arm en rijk.

Arbeidsmarkt

Met hun brede kennis van het gedrag van groepen mensen, van individuen én van de methoden om wetenschappelijk onderzoek te doen zijn sociologen erg geschikt voor onderzoeksfuncties. Je kunt denken aan het Centraal Bureau voor de Statistiek of het Sociaal Cultureel Planbureau, maar ook aan vergelijkbare organisaties binnen gemeentes, politieke partijen of vakbonden. Kennis uit onderzoek omzetten in beleid is dan ook een optie. Je probeert met plannen en maatregelen gedrag te beïnvloeden. Dat is nogal breed natuurlijk en dat vinden afgestudeerden ook. Nogal wat afstudeerders merken op dat de arbeidsmarktvoorbereiding in hun studie tekort schoot. Desalniettemin heeft de meerderheid binnen anderhalf jaar een baan op niveau. Verwacht echter geen hoog startsalaris.

Locaties en toelating

Voor sociologie kun je terecht aan zeven universiteiten. Het nog iets bredere algemene sociale wetenschappen (ASW) vind je in Utrecht en aan de Amsterdamse UvA en Tilburg biedt personeelswetenschappen aan. Over het Engelstalige programma international leisure management van de NHTV in Breda lees je meer in het kader. Daar vind je ook international tourism management dat de NHTV samen met Wageningen Universiteit verzorgt.

Elk profiel geeft toegang tot de sociologie-studies, maar vanwege het forse aandeel statistiek in dit vakgebied is het aan te bevelen wel wiskunde in je pakket te hebben. Sommige instellingen bieden cursussen aan om een eventuele wiskunde-achterstand weg te werken.

De opleidingen

Sociologen bestuderen hele samenlevingen of groepen daarbinnen. De centrale begrippen zijn samenleving, gedrag en cultuur. Je begint je studie met het verkennen van sociologische theorieën en verwante vakgebieden als psychologie, politicologie, geografie en criminologie. Ook statistiek en methoden van sociologisch onderzoek staan op de rol. Vaak sluit je het jaar af met een klein zelfstandig onderzoek als praktijkopdracht.

In de volgende jaren bestudeer je maatschappelijke vraagstukken als rijkdom en armoede, migratie, arbeid, gezondheid en onderwijs. Bij de meeste instellingen heb je een aantal specialisaties die zich richten op problemen binnen de samenleving. Elke universiteit heeft zo zijn eigen onderwerpen. Extremisme en radicalisering is bijvoorbeeld één van de thema’s in Nijmegen en in Groningen is er een specialisatie criminaliteit en veiligheid.

Het sterk verwante ASW in Utrecht en Amsterdam kiest een zeer brede benadering van de maatschappij: je kijkt vanuit de psychologie, pedagogiek, antropologie én sociologie. Specialisaties zijn onder andere arbeid en gezondheid, multiculturalisme en jeugdstudies.

Bij personeelswetenschappen in Tilburg draait het om mensen en organisaties: structuren, verandering van die structuren en de manier waarop personeel en organisatiestructuur en -cultuur elkaar beïnvloeden. Je leert strategisch personeelsbeleid te ontwikkelen en krijgt psychologische, economische en juridische vakken.

Vrije tijd & toerisme

De NHTV in Breda is een hogeschool die sinds enkele jaren ook twee Engelstalige universitaire bachelors aanbiedt. International leisure science richt zich op vrijetijdskunde en toerisme. Studenten vinden de opleiding inhoudelijk mager, maar experts geven complimenten voor de docenten en de kwaliteitszorg. In samenwerking met Wageningen heeft Breda ook de bachelor tourism, waarbij je de eerste twee jaar aan de NHTV studeert en het laatste jaar aan de WUR. Deze opleiding behaalt een gemiddelde totaalscore. Studenten vinden dat ze goed analytisch leren denken en prijzen de aandacht voor onderzoeksmethoden. Ook is het programma goed te doen zonder vertraging op te lopen. De voorzieningen (lesruimtes, studieplekken, ict) vallen echter tegen.

De kwaliteit van de opleidingen

klik om de volledige tabel te bekijken
Ranglijst
Feiten Prestaties Oordelen Score
Sociologie en sociale studies
Voertaal
Bindend studieadvies
Numerus fixus?
Instroom
Survival 1e jr
Genoeg contacturen?
Inhoud
Docenten
Vaardigheden
Wetenschappelijke vorming
Studielast
Informatie
Faciliteiten
Expertoordeel
TOTAALSCORE
OORDEEL
Sociologie
Nijmegen RU nl 42 nee 53 ++ o o + + ++ - o + o 72 +
Rotterdam EUR nl 60 nee 94 + - o + + + o o o o 66 +
Groningen RUG nl 45 nee 96 - - o o o o + o + + o 62 o
Amsterdam UvA nl 42 nee 124 o - o + o + - o - - o 56 o
Tilburg TiU nl 42 nee 44 - o o - - + o o o o 56 o

Bij kleine studentenaantallen zijn de gegevens van meerdere jaargangen gebundeld. Succescijfers zijn van zeer kleine of jonge opleidingen niet te berekenen (nb). Voor toelichting en bronnen zie www.keuzegids.org/methodiek

Alle symbolen (+, - en o) geven aan hoe een opleiding scoort vergeleken met het gemiddelde van alle voltijd-opleidingen in het wo:
- - - = zwakste groep, - - = zwakke groep, - = iets lager dan gemiddeld, o = gemiddeld, + = beter dan gemiddeld, ++ = sterke groep, +++ = sterkste groep
De 'totaalscore' en het 'oordeel' vatten alle cijfers samen. De beste opleidingen herken je aan ++ of +++

Als sterkste punt van de sociologieopleidingen zien we net als voorgaande jaren de wetenschappelijke vorming. Onderzoek leren doen is echt een kerndeel van de studie. Het contrast met de beroepsvaardigheden blijft echter ook aanwezig. Dat aspect van de opleidingen behoeft op veel plaatsen versterking.

Nijmegen en Rotterdam bieden de hoogst gewaardeerde sociologieprogramma’s aan. Bij geen van beide vormt het eerste jaar een struikelblok zoals elders soms het geval is. Verder zijn er complimenten voor de deskundigheid en didactische kwaliteit van de docenten. Tenslotte biedt dit tweetal goed vaardighedenonderwijs, waarbij het praktische Rotterdam uitblinkt in het leren problemen oplossen en Nijmegen goed scoort op wetenschappelijke vaardigheden, zoals argumenteren.

In de middenmoot vinden we Groningen, met een lastig eerste jaar. De studenten delen een pluim uit voor de voorzieningen. Bij de UvA zijn die voorzieningen (met name plekken voor zelfstudie) juist een fors kritiekpunt. In Tilburg zijn de studenten niet zo te spreken over de docenten en het vaardighedenonderwijs.

De VU en Utrecht vormen de achterhoede, waarbij opvalt dat de Utrechtse studenten klagen over inhoud en docenten, terwijl deskundigen juist op dit vlak veel potentieel zien. De VU-docenten krijgen wel een complimentje van hun studenten, maar inhoudelijk overtuigt de opleiding niet en er is onvrede over organisatorische zaken als de informatie en de faciliteiten.

De ASW-opleidingen lijken nog steeds te lijden onder hun breedte. Zowel Utrecht als Amsterdam krijgen kritiek op inhoud, docenten en vaardighedenonderwijs. Utrecht behaalt dankzij de deskundigen, die het behaalde eindniveau prijzen, een gemiddelde totaalscore. De UvA-opleiding komt mede door de laag gewaardeerde voorzieningen onder het gemiddelde uit.

De opleiding personeelswetenschappen voldoet. Er is weinig lof, maar ook nauwelijks kritiek.

Verwante studies

Ons advies

Sociologie is een prima springplak naar onderzoeks- en beleidsfuncties. Houd rekening met de specialisaties van de opleidingen, maar kijk ook eens naar lopende onderzoeken waarbij ze betrokken zijn. In Nijmegen en Rotterdam zijn de beroepsvaardigheden een sterk punt. Kies je ASW, wees dan voorbereid op de inhoudelijke problemen daar.

Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org