Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org

Let op: deze Keuzegids is niet meer actueel. Bekijk de nieuwste versie

Biologie

Van gen tot gekko

In dit artikel worden de volgende studies besproken:

  • Biologie
  • Verwante bio-studies

Met een vlindernet de jungle van Ghana in, beleidsadvies geven over de uitbraak van gevaarlijke infectieziektes of met hightech materiaal de mechanismen van een cel tot op molecuulniveau bestuderen: het werk van een bioloog is er in alle soorten en maten. Maar hoe je het ook wendt of keert, dit vakgebied gebruikt steeds meer technologie en slaat voortdurend bruggen naar andere wetenschappen als geneeskunde, psychologie, scheikunde en natuurkunde.

Arbeidsmarkt

Wil je na je studie werkzaam blijven in het onderzoek, dan kan dat prima met biologie. Denk aan een baan aan de universiteit, maar ook bij de overheid of een onderzoeksinstituut. Een andere optie is om je kennis in te zetten voor beleid, bijvoorbeeld dat van een gemeente of provincie. Bedrijven met banen in het lab zijn wellicht een mogelijkheid, of natuurlijk het onderwijs. De werkloosheid is niet groot, maar het startsalaris wel aan de magere kant. Tweederde van de afgestudeerden vindt een baan op wo-niveau. De voorspellingen voor de komende jaren zijn gunstig.

Locaties en toelating

Als je biologie wilt studeren, kun je kiezen uit zeven universiteiten. Verder zijn er nog een paar specialistische biologiestudies: plantenwetenschappen in Wageningen, psychobiologie aan de UvA en nanobiologie, in samenwerking aangeboden door Rotterdam en Delft.

Om te mogen beginnen aan een studie biologie, moet je op het vwo het profiel N&G met natuurkunde of N&T met biologie gedaan hebben. Nanobiologie vereist verder nog wiskunde B voor N&G-scholieren. Bij plantenwetenschappen en psychobiologie kom je ook binnen met een E&M- of C&M-profiel, als je biologie, natuurkunde en scheikunde gedaan hebt – én wiskunde bij psychobiologie. Bovendien geldt voor die UvA-studie een numerus fixus (er zijn maar 250 plaatsen), waardoor je mee moet doen aan de selectieprocedure.

De opleiding

Je studie biologie begint met een inleiding in de verschillende niveaus waarop leven zich afspeelt: cellen en de processen daarbinnen, het functioneren van organismen als geheel, planten en dieren in hun omgeving en de evolutie van soorten. Hou ook rekening met pittige basisvakken als statistiek, wiskunde, natuurkunde en scheikunde. Naast hoorcolleges en werkgroepen heb je practica in laboratoria en ga je op excursie om praktijkervaring op te doen.

Biologie biedt veel mogelijkheden om je te specialiseren of te verbreden door het volgen van keuzevakken of minoren. Overweeg je in het onderwijs te gaan werken, dan kun je kiezen voor een educatieve minor waarmee je direct een lesbevoegdheid haalt voor vmbo-t en de onderbouw van havo/vwo. Zie ook het artikel educatieve minoren in hoofdstuk A.

Veel universiteiten hebben majoren of studiepaden samengesteld. Grofweg zijn er vier richtingen die je veel tegenkomt, zij het soms onder andere namen: moleculen & cellen; biodiversiteit, ecosystemen & evolutie; medische biologie; neuro & gedrag. De VU en de UU bieden daarnaast een management­richting. In de laatste fase van de bachelor is het Engels in toenemende mate de voertaal.

De UvA heeft de aparte opleiding psychobiologie. Deze opleiding bestudeert de verbanden tussen de hersenen en het gedrag dat mensen vertonen. Daarnaast leer je veel over de werking van het zenuwstelsel, neurotransmitters en het effect daarvan op psychologische processen.

Ook nanobiologie combineert biologie met andere vakgebieden. De TU Delft en de Erasmus Universiteit werken samen in dit programma. Je volgt vakken in Delft, maar ook in het medisch centrum van de EUR. Medisch onderzoek speelt een belangrijke rol.

In Wageningen wordt de opleiding plantenwetenschappen verzorgd. In vergelijking met biologie gaat deze studie sterker in op de praktische toepassing van je kennis: hoe kan onderzoek bijdragen aan duurzame voedselvoorziening, gezondheid, productie van energie en het omgaan met klimaatverandering? Genetica en biotechnologie spelen een belangrijke rol. Je kiest voor de specialisatie genen & gezondheid of teelt & ecologie.

De kwaliteit van de opleidingen

klik om de volledige tabel te bekijken
Ranglijst
Feiten Prestaties Oordelen Score
Biologie
Voertaal
Bindend studieadvies
Numerus fixus?
Instroom
Survival 1e jr
Genoeg contacturen?
Inhoud
Docenten
Vaardigheden
Wetenschappelijke vorming
Studielast
Informatie
Faciliteiten
Expertoordeel
TOTAALSCORE
OORDEEL
Biologie
 Wageningen UR nl 36 nee 149 ++ ++ ++ ++ o + ++ o ++ o 86 +++
Groningen RUG nl 45 nee 160 + + o + o o + + + o 72 +
Nijmegen RU nl 39 nee 221 o + o o o + o o + + 68 +
Amsterdam VU nl 42 nee 27 nb + + o o o + - - + 64 o
Leiden UL nl 45 nee 152 - - * o o o + + - o + 62 o

Bij kleine studentenaantallen zijn de gegevens van meerdere jaargangen gebundeld. Succescijfers zijn van zeer kleine of jonge opleidingen niet te berekenen (nb). Voor toelichting en bronnen zie www.keuzegids.org/methodiek

Alle symbolen (+, - en o) geven aan hoe een opleiding scoort vergeleken met het gemiddelde van alle voltijd-opleidingen in het wo:
- - - = zwakste groep, - - = zwakke groep, - = iets lager dan gemiddeld, o = gemiddeld, + = beter dan gemiddeld, ++ = sterke groep, +++ = sterkste groep
De 'totaalscore' en het 'oordeel' vatten alle cijfers samen. De beste opleidingen herken je aan ++ of +++

De verschillende biologiestudies scoren allemaal op of boven het gemiddelde. Opvallend is de grote tevredenheid over het relatief hoge aantal contacturen. Dit gaat op voor alle universiteiten, behalve Leiden. Daar vinden de studenten dat ze dagelijks net iets te lang van huis zijn. Ondanks dat de eindoordelen allemaal in orde zijn, zou de biologiestudent in het algemeen wat beter willen worden geïnformeerd over belangrijke zaken tijdens hun studie.

Wageningen voert ook dit jaar de lijst aan. De lesstof is van het juiste niveau en in combinatie met de tevredenheid over de gebruikte werkvormen krijgt de inhoud van deze biologieopleiding een zeer goed studentenoordeel. Ook over de docenten zijn ze een en al lof.

De universiteit die beduidend lager presteert is Utrecht. Deze instelling lijkt het niet voor elkaar te krijgen om het grote aantal biologiestudenten helder te informeren over de voortgang van hun studie en – niet onbelangrijk – over de gehanteerde regels en procedures. Dit laatste hebben de twee Amsterdamse universiteiten nog niet helemaal onder controle.

Plantenwetenschappen in Wageningen is met recht een topopleiding, blijkt uit het oordeel van zowel studenten als experts. De studielast is goed verspreid en de deadlines zijn haalbaar. Een groot aantal studenten komt bovendien zonder kleerscheuren het eerste jaar door. Inhoudelijk is er veel waardering voor de goede aansluiting van de toetsing op de lesstof. In Wageningen hoef je dus niet te twijfelen over wat je moeten leren voor een toets of moet presteren tijdens een project.

Hoewel psychobiologie niet eens zo slecht uit de bus komt en de experts ook niets te klagen hebben, zijn de studenten van deze Amsterdamse opleiding het eens over de matige informatievoorziening. Lesroosters zouden pas laat bekend worden gemaakt en het verschaffen van goede informatie over de regels en procedures die gelden bij voor deze studie blijft uit.

Delfts-Rotterdamse studenten nanobiologie zijn niet tevreden over de studielast; ze moeten meer tijd in hun studie investeren dan verwacht en dit kan zorgen voor studievertraging. Aan vaardigheden zoals effectief communiceren, kan net wat meer aandacht worden besteed. Over de wetenschappelijke vorming, bijvoorbeeld het aanleren van onderzoeksvaardigheden, zijn ze trouwens wel goed te spreken.

Verwante studies

Ons advies

Wageningen staat met zowel de reguliere biologie als de studie plantenwetenschappen beslist aan de top. Als dit voor jou geen optie is, raden we je aan om de studieprogramma’s van de andere universiteiten eens te vergelijken en de sfeer te proeven. Kwalitatief liggen ze namelijk niet mijlenver bij elkaar vandaan.

Keuzegids Universiteiten 2016 | www.keuzegids.org